Coordenadas: 42°24′54.45″N 07°56′50.23″O / 42.4151250, -7.9472861

Amoeiro
Casa do concello de Amoeiro.
Situación
Xentilicio[1]	amoeirés/amoeiresa
Xeografía
Provincia	Provincia de Ourense
Comarca	Comarca de Ourense
Poboación	2.265 hab. (2018)
Área	39,7 km²
Densidade	57,05 hab./km²
Entidades de poboación	8 parroquias
Política (2015)
Alcalde	Rafael Rodríguez Villarino (PSdeG-PSOE)
Concelleiros	PPdeG: 4 PSdeG-PSOE: 6 Outros: XEIDA 1
Eleccións municipais en Amoeiro
Uso do galego[2] (2011)
Galegofalantes	64,91%
Na rede
www.amoeiro.gal
v c e

Amoeiro é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca de Ourense. Segundo o IGE en 2016 tiña 2.264 habitantes^[3](2.274 en 2014, 2.371 no 2006, 2.356 no 2005, 2.322 no 2004, 2.276 no 2003).O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «amoeirés»^[4].

Poboación |

Xeografía |

O municipio ten 39,7 km². Está situado na meseta dos Chaos, ao noroeste do val do río Miño. Limita ao norte con Vilamarín e San Cristovo de Cea, ao sur con Ourense e Punxín, ao leste con Coles, e ao oeste con Maside.

Ten un terreo chan e fértil, con fragas de piñeiros e eucaliptos. Conta cun couto cinexético e cunha zona de pesca no río Barbantiño, no que está a fervenza do Cachón.

Polo concello discorre a Vía da Prata do Camiño de Santiago.

Historia |

No lugar da Ferradura (Trasalba), consérvanse restos de petróglifos da Idade de Ferro no conxunto do Chan da Feradura. No castro de Zarra tamén hai restos de petróglifos, así como no Raposo. No Coto de Castro e en Marmán atopouse abundante cerámica e estruturas arquitectónicas.

No lugar do Formigueiro hai restos dun castelo medieval, asentado sobre un castro, do que quedan vestixios en diversas casas e na igrexa do lugar. O castelo do Formigueiro, documentado xa no século XI, era coñecido primitivamente co nome de Alba de Búbal, de onde procede o topónimo Trasalba.

Consérvanse varios templos relixiosos de arquitectura románica, como as igrexas de San Martiño de Cornoces (levantada sobre penas e un antigo castro) , Santa María de Amoeiro, Santiago de Parada e Santa Mariña de Fontefría (no adro da cal se descubriu un sarcófago de granito anterior ao século XI). Consérvanse restos do mosteiro de Bóveda (o primeiro construído en Galiza da orde do Císter, na segunda metade do século XII), o mosteiro de Cornoces e o mosteiro de San Damián.

As terras do concello pertenceron ao señorío da Casa de Vilamarín, e estivo incluído entre as enormes posesións do mosteiro de Oseira, da orde cisterciense. Tivo gran produción de gran e pan de trigo, que abastecía ao mercado de Ribadavia, de onde se traía o viño.

En 1809, durante a guerra da Independencia española, os habitantes dos Chaos salvaron o gando dos ataques das tropas napoleónicas escondéndoo nos habitáculos abovedados soterrados do castelo.

Na construción da capela de Sanxiao foron utilizadas dúas pedras decoradas procedentes dun poboado castrexo próximo (este tipo de restos atópanse tamén noutras construcións da aldea) e na mesma atopamos unha das únicas aras romanas da provincia reutilizadas como pila bautismal.

Do patrimonio civil consérvanse pazos e casas grandes coma a dos Mirandas (Parada), Coto Martín (Bóveda), Reinoso (Cornoces), San Damián (Abruciños), Gaión (Amoeiro) e a casa de Cima de Vila en Trasalba, casa natal de Ramón Otero Pedrayo. Pola ponte de San Fiz, sobre o río Barbantiño, no límite co concello de Maside, pasaba o camiño real de Ourense cara a Pontevedra. O forno comunal de Sabariz ten gran valor etnográfico.

Galería de imaxes |

• 
  

  

  
  

  
  

  Igrexa de San Pedro de Trasalba.
  

  
  

  
  


• 
  

  

  
  

  
  

  Solpor
  

  
  

  
  


• 
  

  

  
  

  
  

  O Chan da Ferradura
  

  
  

  
  


• 
  

  

  
  

  
  

  Pazo Museo Otero Pedrayo
  

  
  

  
  

Parroquias |

Lugares de Amoeiro |

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Amoeiro vexa: Lugares de Amoeiro.

Notas |

Véxase tamén |

Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría:  Amoeiro

Ligazóns externas |

• Páxina oficial do concello de Amoeiro

v c e Concellos da comarca de Ourense     Amoeiro Barbadás Coles Esgos Nogueira de Ramuín Ourense O Pereiro de Aguiar A Peroxa San Cibrao das Viñas Taboadela Toén Vilamarín

v c e Galicia  · Concellos da provincia de Ourense Allariz Amoeiro A Arnoia Avión Baltar Bande Baños de Molgas Barbadás O Barco de Valdeorras Beade Beariz Os Blancos Boborás A Bola O Bolo Calvos de Randín Carballeda de Avia Carballeda de Valdeorras O Carballiño Cartelle Castrelo de Miño Castrelo do Val Castro Caldelas Celanova Cenlle Chandrexa de Queixa Coles Cortegada Cualedro Entrimo Esgos Gomesende A Gudiña O Irixo Larouco Laza Leiro Lobeira Lobios Maceda Manzaneda Maside Melón A Merca A Mezquita Montederramo Monterrei Muíños Nogueira de Ramuín Oímbra Ourense Paderne de Allariz Padrenda Parada de Sil O Pereiro de Aguiar A Peroxa Petín Piñor A Pobra de Trives Pontedeva Porqueira Punxín Quintela de Leirado Rairiz de Veiga Ramirás Ribadavia Riós A Rúa Rubiá San Amaro San Cibrao das Viñas San Cristovo de Cea San Xoán de Río Sandiás Sarreaus Taboadela A Teixeira Toén Trasmiras A Veiga Verea Verín Viana do Bolo Vilamarín Vilamartín de Valdeorras Vilar de Barrio Vilar de Santos Vilardevós Vilariño de Conso Xinzo de Limia Xunqueira de Ambía Xunqueira de Espadanedo

Este artigo sobre concellos de Galicia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.  Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.